Każdy autor wybrał taki teren badawczy, do jakiego miał najlepszy dostęp, a także taki, jak i jego czy ją najbardziej interesował. Dlatego reprezentowana jest tu tak duża różnorodność tematów i problemów. Pogrupowałam je według wiodącego motywu w cztery części. Część „Polacy i inni” dotyczy organizacji wielokulturowych, gdzie przewodnim motywem jest problematyka różnic kulturowych. Na ile ludzie z różnych krajów potrafią ze sobą współpracować? Czy organizacja jest otwarta na różnorodność?
W rozdziale Dominiki Latusek głównymi bohaterami są kierownicy, których kluczowym zadaniem jest radzenie sobie z wielokulturowością.
Dorota Joanna Bourne przedstawia duże międzynarodowe przedsiębiorstwo, a właściwie jego polską filię, w której komunikacja nie jest idealna, ale ludzie jakoś sobie z nią radzą. Sebastian Kruk charakteryzuje międzynarodową organizację studencką, słynącą z silnej kultury organizacji, gdzie jednak mimo pewnej zamierzonej uniformizacji norm i wartości istnieje duża różnorodność. Wszystkie etnografie pokazują różnorodność jako stan naturalny, szczególne bogactwo organizacji.
Kolejna część, „Szefowie, zespoły, wizje”, grupuje teksty poświęcone tematyce kierowania zespołem. Podejmowana jest ona na różny sposób przez poszczególnych autorów i różne jej aspekty znajdują się na pierwszym planie.
Agnieszka Postuła interesuje się przede wszystkim pracą zespołu – tak osób związanych z organizacją, którą opisuje, trenerów, jak i ideą tworzenia zespołu na zamówienie, w organizacjach klienta.
Tomasz Ludwiki ukazuje wzorce współpracy w ramach zespołu konsultantów. Na podstawie swoich badań proponuje model budowania wiedzy przez konsultantów w firmie Porqnos, który jednocześnie ukazuje dynamikę współpracy w ramach wszelkich prac projektowych wymagających intensywnej pracy koncepcyjnej.
Piotr Grafowski przedstawia szczególną organizację – znaną galerię sztuki – w której zarządzanie jest działaniem w wielu wymiarach, w tym w wymiarze duchowym. Wizja jest konieczna i to taka, która potrafiłaby zmobilizować zespół. Niestety, w badanej przez autora organizacji nie powstał współpracujący ze sobą zespół. Może wizja była zbyt jednostronna?
Rozdział Anny Rogowskiej przedstawia etap rekrutacji, w czasie którego szef poszukuje członków zespołu zgodnie ze swoją wizją. W praktyce jednak proces ten wygląda zgoła inaczej niż w podręcznikowych opisach. Tekst Anny Rogowskiej pokazuje tę lukę, a także naświetla kontekst utraconej szansy na budowę zespołu na tym wstępnym etapie. Część „Ideały, mity, archetypy” poświęcona jest niematerialnym elementom kultury, które mają różną rolę w różnych organizacjach.
Rozdział Anny Żołdak ukazuje organizację tymczasową, uformowaną wokół wspólnych ideałów – zasad wiary katolickiej. Młodzi pielgrzymi zmierzają na spotkanie z Papieżem. Organizacja z założenia jest nietrwała, ale bardzo intensywne siły trzymają ją razem. Badaczka także nie pozostaje całkiem na zewnątrz i ma unikalną okazję, by obserwować zarówno badany teren, jak i samą siebie.
Magdalena Wojtkiewicz opisuje przedsiębiorstwo handlowe, które matradycję i ideały, co wyróżnia je spośród wszystkich innych. Także organizacja omówiona przez Przemysława Piątkowskiego ma ideały, a nawet – w jego terenie to one dominują nad wszystkimi innymi aspektami jej działania.
Inaczej w rozdziale Jerzego Kociatkiewicza – na pozór codzienne i laickie działania aktorów zakorzenione są jednak w głębokich archetypach kultury. Ludzie i komputery współdziałają ze sobą, tworząc przestrzeń miejsca pracy. Ostatnia część, „W poszukiwaniu tożsamości”, opowiada o organizacjach i uczestnikach organizacji o niejednoznacznie określonej roli i wizji swojego działania.
Kim są i dlaczego angażują się w pełną poświęceń pracę społeczną wolontariusze rozdziału Jerzego Grzechnika? Jaki jest cel ich pracy? Czy są oddanymi innym siłaczkami czy też znerwicowanymi ludźmi, poszukującymi sensu w swoim życiu? A także, czym jest organizacja opisana przez Michała Izaka? Czy to biznes, czy organizacja religijna? Czym się zajmuje i jak jest skonstruowana? Wreszcie, co o tym sądzą sami jej uczestnicy? Ta część książki stawia wiele pytań i pokazuje, jak skomplikowane potrafią być odpowiedzi czy raczej próby odpowiedzi na nie.
Monika Kostera
Wydawca: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne